بصير احمد دولت آبادى

383

شناسنامه افغانستان ( فارسى )

بيشتر از چهار زن نكاحى در آن واحد براى يك مرد مجاز نيست ، درحالىكه من از قبل داراى پنج زن بوده‌ام . پس يكى آن را سر از امروز طلاق دادم . » « 1 » ولى بعد از مدتى چنان عطش زن خواهى او غلبه كرد كه از اطراف و اكناف كشور زنان زيباروى را در حرمسرا گرد آورد و شب و روز به عياشى مشغول شد . دربارى باشكوه و حرمسراى مجللّى به وجود آورد مرحوم غبار در مورد حرمسراى او مىنويسد : « امير حبيب اللّه خان با چنين عقيده و ادعا حرمسراى مفصل و باشكوهى ترتيب داد كه بيشتر از صد زن به عناوين حرمسرايى خدمه و جوارى در آن مىزيستند . مصارف البسه و زيور و مأكولات و معاشات و حمل‌ونقل اهالى حرم گزاف بود . » « 2 » حبيب اللّه خان وارث حكومتى بود كه پدرش با قساوت و سنگدلى بر مخروبه‌هاى كشور اعمار كرده بود . مغزها را از بين برده بود و كسى نبود كه در برابر عياشى و خوشگذرانى او بايستد . لذا مصارف گزاف دربار را از طريق وضع ماليات غير انسانى و دور از توان مردم به دست مىآورد . اين فشارها باعث شد تا زنده‌ماندگان عهد پدرش از فشار ماليات وطن را ترك گويند . مرحوم غبار در اين مورد مىنگارد : « شدت فشار [ به روى ] مردم تا جايى رسيد كه از ولايات شمالى كشور صدها خانوار دهقان ورشكست شده به قلمرو روس و حتى از غرب به ايران فرار كردند . . . سراج الاخبار در شمارهء 11 سال 4 مورخ ربيع الاول 1333

--> ( 1 ) . افغانستان در مسير تاريخ ، چاپ احسانى ، ص 1108 . ( 2 ) . افغانستان در مسير تاريخ ، چاپ احسانى ، ص 1125 .